Gŵyl yn denu miloedd i ddathlu iaith a diwylliant Cymru

Dyddiad: Tachwedd 12, 2026

Mae Wrecsŵyl yl,sydd yn dathlu cerddoriaeth a diwylliant Cymraeg a gynhaliwyd yn Wrecsam yn ddiwedda,  wedi cael ei ganmol yn llwyddiant, gyda chynlluniau eisoes ar y gweill ar gyfer digwyddiadau yn y dyfodol.

Ddydd Sadwrn diwethaf (Tachwedd 7) cafodd bron i 4,000 o bobl o bob oed fwynhau diwrnod o weithgareddau rhad ac am ddim ar draws y ddinas yn dathlu iaith a diwylliant Cymru.

Wedi’i chyd-ariannu gan Lywodraeth Cymru, Cyngor Wrecsam, a’r Fenter Iaith Fflint a Wrecsam, gydag amser ac adnoddau’n cael eu rhoi gan Focus Wales, Prifysgol Wrecsam, a Choleg Cambria, roedd y rhaglen yn cynnwys adrodd straeon, perfformiadau cerddoriaeth a dawns, sesiynau ysgrifennu creadigol a llenyddiaeth, a cerddoriaeth fyw mewn lleoliadau ar draws y ddinas.

Meddai Elen Mai Nefydd o Brifysgol Wrecsam: Roedd “Wrecswyl yn llwyddiant aruthrol ac yn nodi carreg filltir bwysig fel gŵyl Gymraeg gyntaf Wrecsam. Mae’r ŵyl wedi dangos cryfder partneriaeth ddinesig ar draws y ddinas, gan ddod â sefydliadau, cymunedau ac unigolion ynghyd ag ymrwymiad ar y cyd i ddathlu a hyrwyddo’r Gymraeg. Trwy ddiwylliant, creadigrwydd ac ymgysylltu â’r gymuned, darparodd Wrecswyl lwyfan bywiog i arddangos cyfoeth ein hiaith a’n treftadaeth, tra’n creu cyfleoedd i bobl o bob cefndir ymgysylltu â’r Gymraeg mewn ffordd gynhwysol a chroesawgar.”

Ychwanegodd Maiwenn Berry o’r Fenter Iaith Fflint a Wrecsam: "Roedd yn ddiwrnod anhygoel, o fore tan nos. Roedd yn wych gweld Tŷ Pawb yn orlawn ac yn fwrlwm o weithgarwch, sydd heb os yn amlygu’r angen lleol a’r awydd am ddathliad Cymraeg o’r math hwn. Mae gallu gwyliau cymunedol i greu gofodau lle gall pobl ymgolli yn yr iaith, ei mwynhau a’i defnyddio, i gyd yn gwbl rhad ac am ddim, yn gwbl hanfodol. Hoffem ddiolch i’r holl berfformwyr, corau ac ysgolion lleol, llongwyr gweithdai a sesiynau, partneriaid Cymraeg, Ffocws Cymru am guradu’r arlwy gyda’r nos, ac yn arbennig i’r holl wirfoddolwyr. Ni allem fod wedi ei wneud hebddynt. Edrychwn ymlaen at weithio ochr yn ochr â rhanddeiliaid yr ŵyl a thrigolion lleol i adeiladu ar yr ŵyl dros y blynyddoedd i ddod." 

Meddai  Llinos Roberts o Goleg Cambria: “Cawsom bron i 4,000 o bobl yn ymweld â’n digwyddiadau drwy gydol y dydd a oedd yn wych ac yn dangos bod awydd am ddigwyddiadau Cymraeg yn Wrecsam. Mae’r ŵyl yn etifeddiaeth i’r Eisteddfod Genedlaethol lwyddiannus ddiweddar, ac yn brawf bod mwy o bobl eisiau dysgu’r iaith a bod ganddynt ddiddordeb mewn dod yn rhan o’n diwylliant Cymreig bywiog.”

Meddai y Cynghorydd Hugh Jones, o Gyngor Wrecsam: “Rwyf wrth fy modd bod y digwyddiad Iaith a Diwylliant Cymraeg newydd yn llwyddiant ysgubol, mae’n dangos ymhellach ein hymrwymiad i greu mwy o gyfleoedd i fwynhau’r Gymraeg a diwylliant yn lleol. Mae Cymrueg yn rhan annatod o’n cais am Ddinas Diwylliant y DU 2029 ac mae Wrecswyl yn dangos bod y Gymraeg yn fyw ac yn iach yn Wrecsam.”